Kalkulatorów w serwisie: 513

Kalkulator ciągów (arytmetyczny, geometryczny)

Wynik

a1039
Suma S10210
a₁
3
r
4
Wzór ogólny
aₙ = 4n − 1
Pierwsze wyrazy
naₙSₙ
133
2710
31121
41536
51955
62378
727105
831136
935171
1039210
Obliczenia krok po kroku
  1. aₙ = a₁ + (n − 1)·r = 3 + 9·4 = 39
  2. Sₙ = (a₁ + aₙ)·n/2 = (3 + 39)·10/2 = 210

Kalkulator ciągów oblicza n-ty wyraz i sumę n początkowych wyrazów ciągu arytmetycznego lub geometrycznego, wyznacza pierwszy wyraz i różnicę z dowolnych dwóch wyrazów, podaje dokładne liczby Fibonacciego i rozpoznaje rodzaj ciągu po wpisanych wyrazach. Każdy wynik zawiera wzór, podstawienie i tabelę pierwszych wyrazów, więc możesz krok po kroku sprawdzić zadanie domowe albo ćwiczenie maturalne.

Jak korzystać z kalkulatora ciągów

Wybierz rodzaj zadania w polu Ciąg:

  • arytmetyczny (a₁, r): podaj pierwszy wyraz i różnicę,
  • arytmetyczny z dwóch wyrazów (aₖ, aₘ): podaj numery dwóch wyrazów i ich wartości,
  • geometryczny (a₁, q): podaj pierwszy wyraz i iloraz,
  • Fibonacciego: podaj numer wyrazu,
  • rozpoznaj ciąg z wyrazów: wpisz co najmniej trzy kolejne wyrazy oddzielone przecinkami.

Numer wyrazu n to także liczba wyrazów w sumie. Może wynosić do 10 000, a dla liczb Fibonacciego do 5000. Tabela wyrazów ma do 20 wierszy, a dla liczb Fibonacciego do 31.

Ciąg arytmetyczny: wzór i przykład

W ciągu arytmetycznym każdy wyraz powstaje przez dodanie do poprzedniego tej samej liczby r, czyli różnicy ciągu. Dane domyślne: a₁ = 3, r = 4, n = 10.

  1. Ciąg zaczyna się tak: 3, 7, 11, 15, 19, …
  2. Dziesiąty wyraz: aₙ = a₁ + (n − 1)·r = 3 + 9·4 = 39.
  3. Suma dziesięciu wyrazów: Sₙ = (a₁ + aₙ)·n/2 = (3 + 39)·10/2 = 210.
  4. Wzór ogólny: aₙ = 4n − 1.

Z dwóch wyrazów. Jeśli a₃ = 11 i a₇ = 27, to różnica wynosi r = (27 − 11)/(7 − 3) = 4, a pierwszy wyraz a₁ = 11 − 2·4 = 3. Dalej kalkulator liczy a₁₀ i S₁₀ tak samo. To najszybsza droga w typowym zadaniu, w którym nie podano pierwszego wyrazu.

Ciąg geometryczny: kalkulator sumy i suma nieskończona

W ciągu geometrycznym każdy wyraz powstaje przez pomnożenie poprzedniego przez tę samą liczbę q, czyli iloraz ciągu. Dla a₁ = 3, q = 2, n = 10:

  1. Ciąg zaczyna się tak: 3, 6, 12, 24, 48, …
  2. Dziesiąty wyraz: aₙ = a₁·qⁿ⁻¹ = 3·2⁹ = 1536.
  3. Suma dziesięciu wyrazów: Sₙ = a₁·(1 − qⁿ)/(1 − q) = 3·(1 − 2¹⁰)/(1 − 2) = 3069.

Dla q = 1 we wzorze na sumę wystąpiłoby dzielenie przez zero, dlatego kalkulator stosuje wtedy Sₙ = n·a₁.

Suma nieskończona. Gdy wartość bezwzględna q jest mniejsza od 1, wyrazy zbliżają się do zera, a suma wszystkich wyrazów jest skończona: S = a₁/(1 − q). Dla a₁ = 1 i q = 0,5 suma dziesięciu wyrazów to 1,998047, a suma nieskończona to dokładnie 2. Kalkulator pokazuje tę linię automatycznie, gdy warunek jest spełniony.

Ciąg Fibonacciego: dokładne wartości

Ciąg Fibonacciego zaczyna się od F(0) = 0 i F(1) = 1, a każdy kolejny wyraz to suma dwóch poprzednich: 0, 1, 1, 2, 3, 5, 8, 13, 21, 34, 55, …

Dla n = 10 wynik to F(10) = 55, a dla n = 50 już 12 586 269 025, czyli liczba 11-cyfrowa. Kalkulator liczy na liczbach całkowitych bez zaokrągleń, więc nawet bardzo długie wyniki są dokładne co do ostatniej cyfry.

Iloraz dwóch sąsiednich wyrazów zbliża się do złotej liczby φ ≈ 1,618034. Dla F(10)/F(9) wynosi 55/34 ≈ 1,617647, a dla n = 50 zgadza się z φ na ponad dziesięciu miejscach po przecinku.

W niektórych książkach ciąg numeruje się od F(1) = 1, F(2) = 1. Liczby są te same, a jeśli źródło zaczyna od 1, 2, 3, 5, numery wyrazów są przesunięte o jeden.

Rozpoznawanie ciągu po wyrazach

Wpisz kolejne wyrazy, a kalkulator sprawdzi różnice i ilorazy między nimi:

Wyrazy Wynik Następne wyrazy
2, 6, 18, 54 geometryczny, q = 3, aₙ = 2·3ⁿ⁻¹ 162; 486; 1458
3, 7, 11, 15 arytmetyczny, r = 4 19; 23; 27
2, 3, 5, 8, 13 typu Fibonacciego 21
1, 4, 9, 16 stałe drugie różnice 25

Stałe drugie różnice oznaczają, że wyrazy układają się według wielomianu drugiego stopnia. W ostatnim wierszu różnice to 3, 5 i 7, a różnice tych różnic zawsze wynoszą 2.

Kilka pierwszych wyrazów nigdy nie przesądza, co będzie dalej. Kalkulator podaje najprostszą regułę pasującą do wpisanych liczb. Jeśli nie znajdzie żadnej z nich, pokaże różnice, które pomogą samodzielnie poszukać innej zależności.

Ciągi na maturze

W podstawie programowej dla liceum i technikum ciągi należą do zakresu podstawowego. Uczeń oblicza wyrazy ze wzoru ogólnego, wyznacza początkowe wyrazy ciągów określonych rekurencyjnie, sprawdza w prostych przypadkach, czy ciąg jest rosnący lub malejący, rozpoznaje ciągi arytmetyczne i geometryczne, stosuje wzory na n-ty wyraz i sumę oraz rozwiązuje zadania osadzone w kontekście praktycznym. W zakresie rozszerzonym dochodzą granice ciągów.

Wzory na n-ty wyraz i sumę obu rodzajów ciągów są w broszurze CKE z wybranymi wzorami matematycznymi, więc nie musisz uczyć się ich na pamięć, ale trzeba wiedzieć, kiedy którego użyć. Zgodnie z komunikatem dyrektora CKE z 20 sierpnia 2026 r. o przyborach na egzaminy w 2027 r. na maturze z matematyki dozwolony jest wyłącznie kalkulator prosty. Ta strona służy do nauki i sprawdzania wyników, a nie zastępuje zapisania rozwiązania.

Procent składany jako ciąg geometryczny

Kapitał oprocentowany stałą stopą rośnie jak ciąg geometryczny. Dla 1000 zł przy 5% rocznie iloraz wynosi q = 1,05, a stan po 10 latach to jedenasty wyraz:

a₁₁ = 1000·1,05¹⁰ = 1628,89 zł

Wyrazów jest o jeden więcej niż lat, bo a₁ to kwota początkowa, jeszcze przed naliczeniem odsetek. To najczęstsza pułapka w takich zadaniach. Przykład pomija podatek. Żeby uwzględnić częstotliwość kapitalizacji i podatek od odsetek, skorzystaj z kalkulatora procentu składanego.

Najczęstsze pytania

Jak odróżnić ciąg arytmetyczny od geometrycznego?

Sprawdź sąsiednie wyrazy. Jeśli stałe są różnice, ciąg jest arytmetyczny, a jeśli stałe są ilorazy, geometryczny. Ciąg 2, 4, 6, 8 jest arytmetyczny, a 2, 4, 8, 16 geometryczny.

Czy iloraz q może być ujemny?

Tak. Wyrazy zmieniają wtedy znak na przemian, na przykład 3, −6, 12, −24 dla q = −2. Kalkulator obsługuje takie ciągi, a wzór na sumę się nie zmienia.

Czy ciąg Fibonacciego zaczyna się od 0, czy od 1?

W tym kalkulatorze F(0) = 0 i F(1) = 1. Jeśli przyjmiesz F(1) = F(2) = 1, liczby będą te same, a od Twojego źródła mogą się różnić tylko numery wyrazów.

Jaka jest różnica ciągu malejącego?

Ujemna. Dla wyrazów 20, 17, 14 różnica wynosi r = −3. Wpisz ją do kalkulatora ze znakiem minus.

Dlaczego mój ciąg nie został rozpoznany?

Kalkulator rozpoznaje ciągi arytmetyczne i geometryczne, ciągi typu Fibonacciego oraz ciągi o stałych drugich różnicach. Przy innej regule, na przykład przy wzorze naprzemiennym albo liczbach pierwszych, informuje o braku rozpoznania i pokazuje różnice między wyrazami.

Czy można wpisać ciąg określony rekurencyjnie?

Nie jako wzór. Jeśli samodzielnie obliczysz kilka pierwszych wyrazów, możesz je wpisać w trybie rozpoznawania i sprawdzić, czy tworzą ciąg arytmetyczny, geometryczny albo typu Fibonacciego.

Źródła

Ostatnia aktualizacja: 1 listopada 2026

Powiązane kalkulatory