Kalkulatorów w serwisie: 513

Kalkulator QTc

Rytm podaję jako
Płeć

Wynik

QTc Fridericia (QTcF)431 ms
QTc Bazett (QTcB)447 ms
Ocena (wg QTcF)prawidłowy
QTc Framingham
431 ms
QTc Hodges
426 ms
RRtętno 75/min
800 ms
Porównanie wzorów (ms)
  • Bazett447
  • Fridericia431
  • Framingham431
  • Hodges426
Obliczenia krok po kroku
  1. RR = 60 ÷ 75/min = 0,8 s
  2. Bazett: QT ÷ √RR = 400 ÷ 0,8944 = 447,2 ms
  3. Fridericia: QT ÷ ∛RR = 400 ÷ 0,9283 = 430,9 ms
  4. Framingham: QT + 154 × (1 − RR) = 400 + 154 × 0,2 = 430,8 ms
  5. Hodges: QT + 1,75 × (HR − 60) = 400 + 1,75 × 15 = 426,3 ms
  • Wzór Bazetta przeszacowuje QTc przy szybkim rytmie (> 90/min) i niedoszacowuje przy wolnym — w monitorowaniu leków wydłużających QT zaleca się wzór Fridericii.
  • Progi wg zaleceń AHA/ACCF/HRS (2009): wydłużony QTc ≥ 450 ms u mężczyzn i ≥ 460 ms u kobiet; ≥ 500 ms lub przyrost > 60 ms — istotne ryzyko torsade de pointes. Pomiar QT najlepiej w odprowadzeniu II lub V5, metodą stycznej.
  • Kalkulator jest narzędziem pomocniczym dla personelu medycznego.

Kalkulator QTc koryguje odstęp QT zmierzony w EKG względem częstości rytmu serca przy użyciu czterech wzorów – Bazetta, Fridericia, Framingham i Hodgesa – oraz ocenia, czy skorygowany odstęp QT jest w normie, wydłużony czy skrócony. Wydłużony odstęp QTc zwiększa ryzyko wystąpienia niebezpiecznej arytmii (torsade de pointes), dlatego jest on sprawdzany przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia wieloma lekami. Kalkulator stanowi pomoc dla personelu medycznego i studentów; interpretacja EKG zawsze należy do lekarza.

Jak korzystać z kalkulatora QTc

  1. Odstęp QT w ms – mierzony od początku zespołu QRS do końca fali T, najlepiej w odprowadzeniu II lub V5.
  2. Częstość rytmu – wybierz, czy wpisujesz tętno (uderzenia na minutę), czy odstęp RR w ms (odległość między dwiema kolejnymi falami R).
  3. Płeć – progi wydłużonego QTc są różne dla kobiet i mężczyzn.

Wynik zawiera QTc według Fridericia (QTcF) wraz z oceną, QTc według Bazetta (QTcB), QTc według Framinghama i Hodgesa, odstęp RR i tętno, wykres porównujący wzory oraz szczegółowy opis obliczeń krok po kroku.

Ocena opiera się na wzorze Fridericia, który zapewnia najbardziej stabilne wyniki przy różnych wartościach tętna.

Kalkulator QTc Fridericia i wzór Bazetta – wzory Framingham i Hodgesa

Odstęp QT skraca się wraz ze wzrostem częstości akcji serca, dlatego jest on „korygowany” do wartości odpowiadającej częstości 60 uderzeń na minutę (RR = 1 s). Odstęp RR podaje się w sekundach: RR = 60 ÷ częstość akcji serca.

  • Bazett (1920): QTc = QT ÷ √RR
  • Fridericia (1920): QTc = QT ÷ ∛RR
  • Framingham (Sagie 1992): QTc = QT + 154 × (1 − RR)
  • Hodges (1983): QTc = QT + 1,75 × (HR − 60)

Przy tętnie wynoszącym dokładnie 60 uderzeń na minutę wszystkie wzory dają taki sam wynik jak zmierzony czas QT. Im bardziej tętno odbiega od wartości 60, tym większe są różnice w wynikach.

Wzór Bazetta jest najstarszy i nadal najpopularniejszy (urządzenia EKG często go drukują), ale zawyża QTc przy szybkiej czynności serca (powyżej około 90/min) i zaniża ją przy wolnych. Dlatego podczas monitorowania leków wydłużających odstęp QT oraz w badaniach klinicznych preferowany jest wzór Fridericia.

Odstęp QT kalkulator – przykład: QT 400 ms przy tętnie 75/min

Wartości domyślne: QT 400 ms, tętno 75 na minutę, mężczyzna.

  1. RR = 60 ÷ 75 = 0,8 s (800 ms).
  2. Bazett: 400 ÷ √0,8 = 400 ÷ 0,8944 = 447 ms.
  3. Fridericia: 400 ÷ ∛0,8 = 400 ÷ 0,9283 = 431 ms.
  4. Framingham: 400 + 154 × (1 − 0,8) = 431 ms.
  5. Hodges: 400 + 1,75 × (75 − 60) = 426 ms.
  6. Ocena (QTcF 431 ms, mężczyzna): w normie.

Jak duże znaczenie ma wzór przy szybkim tętnie – kobieta, QT 360 ms, tętno 110 na minutę (RR 0,545 s):

Wzór QTc
Bazett 487 ms
Fridericia 441 ms
Framingham 430 ms
Hodges 448 ms

Według wzoru Bazetta wynik sugerowałby wydłużony odstęp QTc, podczas gdy pozostałe wzory dają wartość prawidłową. Przy niskiej częstości akcji serca sytuacja jest odwrotna: odstęp QT wynoszący 440 ms przy częstości akcji serca 55 na minutę daje 421 ms według wzoru Bazetta i 427 ms według wzoru Fridericia.

Norma QTc i wydłużony odstęp QT

Kalkulator wykorzystuje wartości progowe zawarte w zaleceniach AHA/ACCF/HRS dotyczących interpretacji EKG (2009):

  • wydłużony odstęp QTc – 450 ms lub więcej u mężczyzn oraz 460 ms lub więcej u kobiet;
  • 500 ms lub więcej – znacznie wydłużony odstęp QTc wiążący się z wysokim ryzykiem wystąpienia torsade de pointes, niezależnie od płci; to samo dotyczy wzrostu o ponad 60 ms w porównaniu z wynikiem przed leczeniem;
  • krótki odstęp QTc – kalkulator sygnalizuje wartości poniżej 340 ms. Zgodnie z wytycznymi ESC z 2022 r. zespół krótkiego QT (SQTS) rozpoznaje się przy wartości QTc wynoszącej 360 ms lub mniej w połączeniu z innymi kryteriami, a należy go rozważyć przy wartości QTc wynoszącej 320 ms lub mniej.

Wrodzony zespół długiego QT (LQTS) rozpoznaje się zgodnie z wytycznymi ESC 2022 na podstawie wartości QTc wynoszącej 480 ms lub więcej w powtarzanych EKG, lub 460 ms lub więcej w przypadku niewyjaśnionych omdleń, albo na podstawie skali Schwartza i badań genetycznych.

U dzieci, a zwłaszcza noworodków, normy QTc są inne.

Leki wydłużające odstęp QT

Wiele powszechnie stosowanych leków może wydłużać odstęp QT, między innymi:

  • niektóre antybiotyki – makrolidy (klarytromycyna, azytromycyna, erytromycyna) oraz fluorochinolony (lewofloksacyna, moksyfloksacyna);
  • leki przeciwarytmiczne – amiodaron, sotalol;
  • leki przeciwpsychotyczne i przeciwdepresyjne – haloperydol, kwetiapina, citalopram, escitalopram;
  • leki przeciwwymiotne – ondansetron, domperidon;
  • metadon, hydroksychlorochina, niektóre leki przeciwgrzybicze.

Ryzyko wzrasta w przypadku niskiego stężenia potasu lub magnezu, spowolnionego rytmu serca, niewydolności serca, płci żeńskiej, podeszłego wieku oraz jednoczesnego przyjmowania kilku takich leków. Przed rozpoczęciem stosowania takiego leku lekarz często zleca wykonanie EKG i badania elektrolitów, a po zwiększeniu dawki powtarza badanie EKG. Aktualną listę leków wraz z poziomem ryzyka prowadzi serwis CredibleMeds.

Nie należy samodzielnie odstawiać przepisanych leków – w przypadku wystąpienia kołatania serca, zawrotów głowy lub omdleń podczas przyjmowania takiego leku należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.

Jak prawidłowo zmierzyć odstęp QT

  • Pomiar należy wykonać w odprowadzeniu II lub V5, gdzie koniec fali T jest najwyraźniejszy; niektórzy kardiolodzy wybierają najdłuższy czas QT spośród wszystkich odprowadzeń.
  • Koniec fali T należy zaznaczyć metodą stycznej – w punkcie, w którym linia poprowadzona wzdłuż najbardziej stromego odcinka opadającego fali T przecina linię bazową.
  • Nie uwzględniać fali U, jeśli jest ona oddzielona od fali T.
  • W przypadku nieregularnego rytmu (na przykład migotania przedsionków) należy obliczyć średnią wartości QT i RR z kilku pobudzeń (co najmniej 5–10).
  • W przypadku szerokiego zespołu QRS (blok odnogi pęczka Hisa, stymulacja) czas QT jest wydłużony przez zespół QRS – w takim przypadku stosuje się odstęp JT lub specjalne wzory.
  • Przy standardowej prędkości zapisu 25 mm/s jedna mała kratka (1 mm) odpowiada 40 ms, a jedna duża kratka (5 mm) – 200 ms.

Automatyczne pomiary wykonywane przez aparaty EKG są zazwyczaj dokładne, jednak w przypadku wyników granicznych zaleca się pomiar ręczny.

Najczęstsze pytania

Jaka jest prawidłowa wartość QTc?

Poniżej 450 ms u mężczyzn i poniżej 460 ms u kobiet. Wartość QTc wynosząca 500 ms lub więcej oznacza wysokie ryzyko wystąpienia niebezpiecznej arytmii.

Który wzór QTc jest lepszy – Bazetta czy Fridericia?

Wzór Fridericia daje bardziej wiarygodne wyniki przy częstościach tętna znacznie odbiegających od 60 na minutę i jest preferowana podczas monitorowania leków. Wzór Bazetta zawyża wartość QTc przy szybkim tętnie.

Jak obliczyć QTc metodą Bazetta?

Należy podzielić czas QT przez pierwiastek kwadratowy z RR wyrażonego w sekundach. Dla czasu QT wynoszącego 400 ms i częstości akcji serca wynoszącej 75 uderzeń na minutę: RR = 0,8 s, √0,8 = 0,894, QTc = 400 ÷ 0,894 = 447 ms.

Jak przeliczyć tętno na odstęp RR?

Odstęp RR w sekundach = 60 ÷ tętno. Przy tętnie 75/min RR wynosi 0,8 s, czyli 800 ms; przy tętnie 60/min – 1 s.

Co oznacza wydłużony odstęp QT?

Oznacza to, że mięsień sercowy potrzebuje więcej czasu na repolaryzację, czyli powrót do stanu spoczynku elektrycznego między pobudzeniami. Zwiększa to ryzyko wystąpienia torsade de pointes, co może prowadzić do omdlenia lub nagłego zatrzymania krążenia. Do przyczyn należą leki, niski poziom potasu lub magnezu oraz wrodzony zespół długiego QT.

Źródła

Ostatnia aktualizacja: 27 października 2026

Powiązane kalkulatory